6 ans d’accions al servici de l’Occitan, 4 aisses màgers e de proposicions par anar mai luenh.

La lenga e la cultura occitanas beneficièron d’un tractament particular lo long d'aquel mandat, e, al moment ont ne solliciti un autre davant los electors, teni, au nom de la lista Totes per lo Lengadòc- Rosselhon, de vos adreiçar aquela letra amb un bilanç de mon nòstra accion e los nòstres engatjaments programmatics per l’avenidor.

La dinamica occitana es evidenta dins nòstra Region. Lo succès de mai en mai grand de las manifestacions ne fa testimòni. De 10 000 en 2005, sètz venguts 25 000 lo 24 d'octòbre passat a Carcassona.

Son plan aquelas mobilizacions qu'an permés l’entrada de las lengas regionalas dins la Constitucion, en tot far de nòstre patrimòni regional aquel de la Nacion.
Lo Consel Regional acompanhèt vòstra dinamica, e se lo nombre des manifestants se multipliquèt per 2,5 los credits regionals per l’occitan e lo catalan o foguèron gaireben per 3 pendent aquel temps.

Avèm plaçat un Vici-President en carga d'Occitània, Eric Andrieu: èra e es encara un cas unic demest las regions occitanas.
En 2005 alestiguèt la CONSULTA, grand estudi concertat amb l’ensemble de las associacions e actors de l'occitan, qu'establiguèt un diagnostic e de proposicions. A la seguida la Region votèt en 2006 une estrategia per l’Occitan acompanhada per una pujada de 65% del budget per l'occitan aquela annada.
En conformitat amb los engajaments de 2004, la Region a plan donat un vam novèl a la sieuna accion per la lenga e la cultura d’òc.

Aquò permetèt de lançar d'accions, e mantunas, que brembam aici las principalas:
- AUMENTACION BELA DE L’AJUDA A LAS ASSOCIACIONS
- RELANÇA DEL CIRDÒC que confortèrem financièrament, puèi que venguèt Pòl Associat de la BNF (Bibliotèca Nacionala), que creèt lo portal internet per l'occitan «www.laportadoc.eu» e trabalhèt mai amb los actors de terren ( 35 convencions per an amb d'associacions de la Region).
Planhi aquí lo tancatge de la Vila de Besièrs que refusèt de cambiar los estatuts del CIRDÒC, çò qu'empachèt d'i far dintrar d’autras collectivitats, bloquèt l’avançada començada e, fin finala, penalizèt mai que mai la quita vila de Besièrs.
- FINANÇAMENT DE L’OSTAL D’OCCITÀNIA a Montpelhièr qu'aculhís mantunas associacions.
- TOTAL FESTUM qu'es a l'encòp una accion de comunicacion plan galharda per la lenga e la cultura e un vertadièr sosten als artistas e a las associacions. En 2009 TOTAL FESTUM recampèt 64 000 espectators dins 37 vilas de la Region.
- Desvolopament de l’accion culturala occitana dins los licèus
- Sosten refortit a l’ensenhament immersiu de las Calandretas
- CREACION D’UN PÒL OCCITAN
al CRDP per ajudar l’ensenhament.
- SOSTEN AL LICÈU OCCITAN: venèm de conclure un acòrd amb lo Departament d'Erau per trobar un luòc ont lo collègi Calandreta Leon Còrdas vendrà una ciutat mista Collègi- Licèu qu'ajudarem amassa.
- Signatura de la convencion pel desvolopament de l’ensenhament de l’occitan e del catalan amb lo Rectorat a la fin de l'an 2009: i aurà calgut una brava determinacion se se brembam qu'aviam mandat nòtra proposicion a l'estiu de 2006.

Lo bilanç nòstre es important, pas per faire lo bèl-bèl, mas per de que permet de jutjar del seriós del programa per qual m'engatgi ara.

Pel mandat que ven, i aurà 4 aisses màgers per l’occitan e de proposicions per anar mai luenh.

1) Un contracte de progrès
Per donar un avenidor a la lenga e a la cultura d’òc devèm contunhar los esfòrces per dire de capvirar la tendéncia que las plaça coma patrimòni en perilh. L’engatjament financièr de la Region, lo doblarem. Aquò se marcarà, per las estructuras estructurantas (formacion, teatre, ràdios…) per de convencions pluriannadièras amb de missions e d’objectius.
Aquò permetrà tanben una accion culturala afortida, pensi als artistas e a l’edicion de libres per la juventut, a mai.

2) Una politica lingüistica
Per l’occitan, l’accion culturala basta pas. Cal rasonar en tèrme de politica lingüistica. Aquò vòl qu'engatjem una accion coerenta segon mantunes aisses: ensenhament-accion culturala- formacion-socializacion-mèdias–comunicacion, per mençonar los principals. E se ne manca un es lo tot qu'es en perilh.
Caldrà definir d'objectius e verificar la pertinéncia de l’accion a respècte dels resultats. Se fasèm coma aquò, traçarem lo camin per d'annadas.

3) "Un esquèma regional per l’ensenhament de las lengas regionalas"
Es un dels objectius marcats dins la Convencion amb lo Rectorat. Aquel esquèma, l'elaborarem amb lo Rectorat pendent l’annada 2010.
Aquò serà un bon mejan per donar un vam nòu a l’occitan dins lo servici public e de melhorar la trista situacion ont s'atròba al segondari.

4) Sosten refortit a l’ensenhament immersiu de Calandreta e al seguit d'escolaritat dels mainatges bilingües, siá en cursus bilingüe a paritat, siá dins los establiments immersius. Sostendrem la creacion d’un segond pòl segondari de Calandreta per l'oèst de la Region pendent lo mandat.

5) D’amiras nòvas
Nòtra Region ten un patrimòni mai que ric e de tradicions fòrça originalas coma los animals totemics, de carnavals tras que singulars, d'espòrts originals...
Tot aquò fa una riquesa que pòt portar mai de valor e d'imatge per exemple pel torisme.

Prepausi una reflexion cap a çò que poiriam sonar un Conservatòri dels Patrimònis Immaterials de Sud de França.

De segur, mantendrem la Vicepresidéncia per l'occitan e, per far mai, anam crear, dins l’administracion regionala, un pòste de cargat de mission per l'occitan, çò que ven indispensable.

Enfin, aquela politica lingüistica, la concertarem amb las associacions, los operadors, las Collectivitats e los servicis de l’Estat. Installarem una Amassada, coma l'an fach dins las Regions vesinas, qu'aquò nos encaminarà cap a una AMASSADA INTEREGIONALA per l’occitan, aisina que desiri de véser espelir.

Vaquí, Dòna, Sénher, lo mieu programa per l’occitan.

Georges FRÊCHE